Dzień: 25 sierpnia 2016

prezes

Członek zarządu – różnica pomiędzy umową o pracę a powołaniem

W styczniu 2016 r. Mariusz S. został prezesem zarządu w spółce XYZ. Powołanie nastąpiło na podstawie uchwały zgromadzenia wspólników. Z tytułu zajmowanego stanowiska otrzymuje miesięczne wynagrodzenie w kwocie 5 000 złotych netto. W kwietniu 2016 r. władze spółki dodatkowo zatrudniły w spółce Mariusza S na podstawie umowy o pracę na czas określony.

 

Stosunek pracy na podstawie powołania można nawiązać tylko, gdy wynika to wprost
z przepisów prawa. Należy wspomnieć, iż zgodnie z art. 68 § 1 (I PKN 345/98, OSNP 1999/22/719). Mariusza S i spółkę łączy stosunek prawny wynikający z uchwały zgromadzenia wspólników podjętej na podstawie artykułu 201 § 4 Kodeksu spółek handlowych nie tworzy między stronami stosunku pracy.

 

Powołanie danej osoby w skład zarządu skutkuje nawiązaniem między nią, a spółką stosunku organizacyjnego. Nie reguluje on jednak relacji pomiędzy tymi podmiotami w sposób wyczerpujący. Dlatego też w praktyce umowy cywilnoprawne, czy o pracę dotyczące pełnienia funkcji są zawierane m.in. w celu skonkretyzowania praw i obowiązków stron, jak choćby zakresu odpowiedzialności zarządcy czy wynagrodzenia.

 

Zatrudnienie członka zarządu owocuje powstaniem stosunku pracy, który jest drugą, odrębną więzią łączącą go ze spółką. Niezależnie od tego, zarządcę łączy ze spółką tzw. stosunek organizacyjny (korporacyjny) wynikający z samego członkostwa w zarządzie. Stosunek pracowniczy wynika natomiast z zawarcia umowy o pracę, której przedmiotem jest wykonywanie obowiązków członka zarządu tożsamych z obowiązkami korporacyjnymi (Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 16 maja 2012 r., sygn. akt III PZP 3/12). Natomiast
w wyroku z dnia 12 maja 2011 r., sygn. akt II UK 20/11, stwierdził, że w takim przypadku podległość wobec pracodawcy wyraża się w respektowaniu uchwał wspólników
i wypełnianiu obowiązków płynących z Kodeksu spółek handlowych. Członek zarządu poddany jest ekonomicznej zależności od swojego pracodawcy, a jego wynagrodzenie nie jest pokrywane wyłącznie z jego kapitału.

 

Jedną z najważniejszych odrębności między powołaniem, a zawartym później
stosunkiem pracy jest uregulowanie kwestii postępowania przy rozwiązywaniu tych stosunków. Organ, który powołał prezesa zarządu, może w każdej chwili odwołać go ze stanowiska, podejmując uchwałę na zgromadzeniu wspólników (art. 203 § 1 k.s.h.).
W momencie powzięcia uchwały nie sprawowałby już funkcji prezesa, jednak odwołany członek zarządu nadal jest pracownikiem i przysługuje mu prawo do wynagrodzenia.